Bienvení@'l mieu blog chafallu :P ya gracias pula vuesa paciencia pur la tardanza de llograr esti blog,deixare dalgún camentariu :)
24/04/2007
Nomes de danzas en Llión ,Çamora ya Sallamanca:
-A la novia,baille: El de la boda
-A la pandera ou ‘l panderu:Espreisión que fae refereincia’l baille, ensin más.Asina,tocar “al panderu” ía tocar un baille d’enantias,antiguu.
-A lu agarráu:Baille modernu de la reixión,referíu sobrutoo al pasu dobre
-A lu baxeru ou a lu baxu:Baille contrapuestu al “baile a lu altu ou a lu llixeru”,indicandu yá nnidiamente una forma más pausadina de baillarse,en ritmu ternariu ya propiu la Montanna de Llión.
-A lu llanu:Términu referíu,dependiendu la comarca, al baille binariu “baille charru,corríu,etc) ou al baille ternariu (la xota,la garrucha ou al fandangu)/En Valporqueru (Llión) consérvase la denominaición de “Xota a lu llanu”.
-A lu pesau:Denominaición autual dada’l baille de xota’n dalgunas zonas asgaya de Llión, aunque ‘n prenecepiu hacía refereincia a un baille más antiguu, mas llentu ya menos vivu que “la xota” ya qu’el baille “a lu llixeru”,empaentáu cul “baille’l país” ou’l “son d’arriba” del norte de Llión ya Sur d’Esturias.
-Abrazau,Baille del:Baille “del espigu” de la boda dalgunas zonas de Sallamanca,descritu nas Encuestas del Ateneu de 1901, ya según las cuales yera costume popular entregare dineru a la novia coyíu pur los dientes, que debía retirare cun la sua bouca.Para eillu,pavias baillaba,abrazaba a la parexa pa coyere’l dineru más cómodamente.
-Agachadillas,Las:Baille perpopular denomináu “de xuéu” ou mímicu,na que lus baillaores fan xestos qu’indican lus cantaores:agacharse,llevantarse,xuntarse de costáu,de frente...El nome vien dáu purque nel baille,previa separaición de baillaores ente grupos de “Xuanes” ya “Pedros”,unos agachábanse ya pasaban-yos la pernera pur sobru,según indique la voz de “Agáchate,Pderu,agáchate Juan, que las agachadillas bien bailladas van.”
-Aguchaderas ou agachaderas:Las “Agachadillas” neñ Campu de Ciudá Rodrigu (Sallamanca).
-Ajecháu:Primeru lus bailles tocáos cun panderu cuadráu percutíu cun porra ou baqueta qu’execútanse’n Pennaparda (Sallamanca).La nsua estruturaya ritmu correspuenden cul “baille charru ya lus brincaos çamoranos”
-Alfileres,Baille de las:Baille de boda.”N’Armunna dempués de lus respiegos báilanse las alfileres a la novia,que consiste’n dar-y dineru pur baillar cun eilla ya’l que mas dé ía’l que la bailla” (Encuesta ‘l Ateneu de Sallamanca,1901).Tamién conócese asina’n Ciudad Rodrigu.
-Alhajas,Baille de las:La referida Encuesta’l Ateneu de 1901 describe asina,”Llamáu asina pa diferencialu ‘l ofrecixu’n dineru lus presentes,que consiste’n prendas d’algún valor pa la ca ou pa la persona(alhajas propiamente divhas ya sábanas,manteles....)El baille entama pur las “alhajas de la ma a la novia ya lluéu de la ma’l noviu.Ca un d’estos bailles nun dura mas qu’el tiempu suficiente p’enseinnare dichas alhajas”
-Alforxas,Baille las:Fae refereincia a un estribiellu que dice asina:”Peru qu’alforxas,peru qu’alforxas,unas soden llargas y’outras son cortas”.En Pozoantiguu (Çamora) ía un baille’n forma de xota, cun cruce de parexas carauterísticu.
-Enrriba,baille pur ou de:Lus “Titos” de Llión.
-Asentáu:Denominaición llocal de las “Fabas verdes” en Senabria (Çamora).Tamién nomáu’l corríu las avellanas,ya q’un estribiellu diz asina:”Toma las avellanas,tómalas acá,dáselas a daquien quieras amin nada se me da”.
-Azafrán,Baille l’:De Cabezas de Béjar (Sallamanca),baille que realízase na festividá del Tálamu la Virxe dempués lus ofrecixos la proceisión.
-Baila,La:Baille Charru allistanu de boda,connocíu tamién cumu La medía / Na Llaguna de Negrillos (Llión) ía una las piezas lus danzantes del Corpus.
-Bailas,Las:Baille de Rebanal del Caminu (Llión) interpretáu nel baille popular (en compás d’amalgama)
-Baile,El:Denominaición xenérica en dalgunos lláos pa facere refereincia ‘l baille llocalmas antiguu.Asina ‘n Senabria “el baille” fadría refereincia al “corríu”, n’Aliste’l “charru” ya’n Llión “al baille’l país ou chanu,etc”
-Baille’l país:Aquelli que tiense pur propiu de ca llugar ya mas autótonu / Nel nort Llión (Llaciana,Babia ya Oumanna) ía un tipu de baille antiguu propiu’l panderu cuadráu ya de grandes castannuelas (poru tócase,tamién,cun pandereta ya mas moderaamente cun gaita y’alcurdión) qu’ha íu derivandu facia la xota.Interprétase ‘n ritmu ternariu (ocasionalmente en ritmu aksak, ependiendu la tocaora) ya báillase c’un xuéu graciosu de braceu ya rematandu la garrucha ya la maquila,ía dicire, una abrazá cun la parexa a la que suben pur la centura a lu artu’l remate de ca manu de baille.N’esta zona conviven ambas temas,la versión primixenia arcaica ya’l suo deriváu.Tamién nómas: “garrucha,baille llanu ou chanu”
-Baille fiáu:Dalgunas partes de Çamora ‘l baille las velás nouturnas,embaxu l’oservaición ya tutela lus mayores.
-Baille Grande:ía’l perimportante la función,xeneralmente’l baillede rueda realizáu’n las folixas mas importantes,la folixa llocal, farramacos,águedas ou nadales.Asina llaman en Paxares de la Lampreana (Çamora) a la ruea la folixa ya’l baille las águedas.
-Baillina,La:Popular baille maragatu (Llión)propiu las folixas /Danza concreta que realizan lus danzantes de San Esteban de Nogales (Llión) ur San Xorxe,aunque pur “Baillina “ eillí pescánciase too’l conxuntu de danzas de la festividad.
Bandera,Baille la:Xuéu qu’en lláos enforma las provencias realizan mayordomos ou mayordomas de cofradías,danzantes,quintos ou doutros personaxes específocos del ritu,consistente en revoloteos ya xuéos varios reallizáos c’un bandera ou pendón pa demostrare l’ahilidá del que báillala,realizandu además una cortesía facía una persona determiná ou una autoridá.En Sallamanca dícese’n ocaisiones “rutiar” ou “ruciar” la bandera(Mieza y’Aldeávila de la Ribera) o banderarla,las aguedas de La Sierra de Sallamanca (La Alberca,Mogarraz ou San Martín del Castannar)tamién facíase nas proceisiones y’ofertorios de Sayagu (Çamora),lus paleaores de Vilvestre (Sallamanca),etc
-Barca,La:Baille de xuéu na que los baillaores llevan unas cientas, que punxiás a ras de suelu,han de saltare.Connocíu en la Sobarriba (Llión),Algodre (Çamora).El nome lu toma l’estribiellu:”Tendere la barca,tenderla,tendera y’echáse n’eilla...”
-Bercianá,la:Baille de tipu binariu (“titos” ou “corríu”) de las comarcas llïonesas d’Oumanna ya Fasgar (Valle Gordu) traíu,según dicen ,pur lus segaores del Bierzu.
-Bicha,La:Pasucáis propiu de danzantes de Lobeznos y’Ungilde ‘n Senabria (Çamora)/ En Ferreras d’Enriba (Çamora) ía una las variantes de lu que noman en Tiera de tábara (Çamora) “las boleras” ya lus de la Cabrera (Llión) el “corru”, un baille circular nel que lus baillaores van camudandu de parexa nos estribiellos.
-Bien paráu,El:Antigua “seguidiella”,arrinconá n’el oeste llïonés ‘L Bierzu ya Lus Ancares y’interpretáu cun pandereta,panderu cuadráu ,fole ou flauta de tres buxeros.La lletra dice asina:”El bien paráu ,nina,pa Llión,el bien paráu,báilolu you” ou “El bien paráu ,ninna,es desta manera,aquel que nun lu sepa, que lu deprenda”
| ||||||
Amestar feed a:
Contautar col autor |
Archivu
| Quies facer un Blog equí
Sitiu desendolcáu, diseñáu y xestionáu 100% con Software llibre: GNU/linux, GIMP, PHP, MYSQL, APACHE, ...
